Cukrzyca jest chorobą, z którą można normalnie funkcjonować pod warunkiem przestrzegania pewnych zasad. To, co w cukrzycy jest naprawdę groźne, to jej powikłania i stany towarzyszące długotrwałemu, zwiększonemu poziomowi glikemii. Jak objawiają się powikłania cukrzycy?

Wczesne powikłania cukrzycy

Nieleczona lub źle leczona cukrzyca, a także błędy dietetyczne mogą doprowadzić do ostrych powikłań cukrzycy, do których zalicza się przede wszystkim: kwasicę ketonową, hiperglikemię i hipoglikemię. Są to stany mogące powodować zaburzenia świadomości, a w skrajnych przypadkach śpiączkę hipoglikemiczną. Jest więc niezwykle ważne, by nie dopuszczać do błędów w leczeniu, na bieżąco monitorować poziom glikemii i reagować na wszelkie odstępstwa od normy. W tym celu warto zaopatrzyć się w dobry glukometr, zgodny z najnowszym obowiązującym standardem ISO EN 15197:2015. Szczególnie polecamy glukometry z linii evercare oraz VivaChek.

Wczesne powikłania cukrzycy są bardzo niebezpieczne. Należą do nich:

Hipoglikemia

Czyli stan niedocukrzenia. Może być spowodowana pominięciem posiłku lub zbyt dużą dawką przyjętej insuliny. Ciężka hipoglikemia poniżej 20-30 mg/dL prowadzi do dezorientacji, zaburzeń świadomości, utraty przytomności, drgawek, a w skrajnych przypadkach do śpiączki hipoglikemicznej będącej stanem bezpośredniego zagrożenia życia.

Hiperglikemia

Jest stanem przeciwnym do hipoglikemii. Występuje, gdy we krwi jest zbyt wysoki poziom cukru, powyżej 140 mg/dL. Zazwyczaj jest skutkiem źle leczonej cukrzycy, pominięcia dawki leku lub nieświadomością istnienia choroby.

Kwasica ketonowa

Jest bardzo niebezpiecznym powikłaniem, najczęściej obserwowanym przy cukrzycy typu 1. W przypadku pominięcia dawki leku lub przyjęcia zbyt małej jego ilości dochodzi do nagłej hiperglikemii, której konsekwencją jest kwasica ketonowa. W wyniku niedoboru lub braku insuliny, cukier gromadzi się w nadmiarze we krwi i jednocześnie brakuje go w komórkach, w związku z czym poszukują one innych źródeł energii i pozyskują ją z tkanki tłuszczowej. Na skutek rozkładu tłuszczów dochodzi do powstawania ciał ketonowych. Jest to bardzo niebezpieczny stan, zaburzający normalne funkcjonowanie organizmu Bez odpowiedniego leczenia może doprowadzić do śpiączki cukrzycowej, a nawet do śmierci. Evercare easy ma funkcję monitorowania ciał ketonowych, dzięki czemu pacjent będzie mógł szybciej zareagować i przyjąć odpowiednią dawkę leku.

Nieketonowy stan hiperosmolarny lub kwasica hiperosmotyczna

Występuje rzadko, ale stanowi bardzo poważne zagrożenie. Wysokie stężenie glukozy we krwi doprowadza do osmotycznej utraty wody z komórek i do skrajnego odwodnienia oraz braku równowagi elektrolitowej.

Kwasica mleczanowa

Rzadkie powikłanie cukrzycy charakteryzujące się nadmiernym gromadzeniem się mleczanów w organizmie. Jest bardzo niebezpieczna, a śmiertelność wśród diabetyków z powodu tego rodzaju kwasicy wynosi ok. 50%. To stan, w którym pH krwi spada poniżej 7,30. Jest efektem gromadzenia się kwasu mlekowego we krwi w procesie beztlenowej glikolizy, czyli spalania glukozy. Może być wynikiem ciężkiego niedotlenienia, niektórych chorób, a także cukrzycy, w tym przypadku kwasica jest skutkiem ubocznym przyjmowania niektórych leków przeciwcukrzycowych przy jednoczesnych przeciwwskazaniach np. przy niewydolności nerek.

CZYTAJ:  Wpływ witaminy D3 na wytwarzanie insuliny

Późne powikłania cukrzycy

Oprócz stanów nagłych cukrzyca prowadzi również do wielu chorób ujawniających się dopiero po kilku, kilkunastu czy nawet kilkudziesięciu latach. Do najpoważniejszych należą: udar mózgu, zawał serca, uszkodzenie nerek czy neuropatia cukrzycowa.

Długotrwale utrzymujący się zbyt wysoki poziom cukru we krwi ma niszczycielski wpływ na stan układu krążenia – uszkadza naczynia krwionośne i ogranicza dopływ krwi do narządów wewnętrznych, co powoduje ich trwałe uszkodzenie. Najbardziej narażone są: serce, oczy, stopy, nerki i mózg. Powiązaniu cukrzycy z chorobami serca poświęciliśmy osobny artykuł. Innymi poważnymi powikłaniami cukrzycy są:

  • Zespół stopy cukrzycowej – stan, w którym przewlekła hiperglikemia powoduje uszkodzenie naczyń krwionośnych w obrębie kończyn dolnych.
  • Retinopatia cukrzycowa – uszkodzenie naczyń krwionośnych w obrębie oczu, co w konsekwencji prowadzi do nieodwracalnej utraty wzroku.
  • Nefropatia – uszkodzenie kłębuszków nerkowych, a w konsekwencji niewydolność nerek. Nefropatia cukrzycowa jest zaburzeniem czynności nerek, powodującym białkomocz, nadciśnienie tętnicze, wzrost kreatyniny i mocznika we krwi, a także obrzęki, ogólne osłabienie organizmu, szybkie męczenie się, utratę apetytu czy duszności. Nieleczona długoletnia nefropatia może przerodzić się w niewydolność nerek.
  • Neuropatia – czyli uszkodzenie nerwów, zmniejszenie czucia i wrażliwości na temperaturę, nieprzyjemne odczucia pieczenia, swędzenia, gorąca lub zimna. Objawia się różnie, w zależności od rodzaju uszkodzonych włókien nerwowych. Uszkodzenie nerwów czuciowych powoduje zmniejszenie reakcji na ból i problemy z wyczuciem że noga stoi na podłożu. Uszkodzenie nerwów ruchowych ogranicza prawidłową funkcję mięśni, a uszkodzenie nerwów autonomicznych zaburza prawidłowe funkcjonowanie wielu narządów wewnętrznych. Neuropatia cukrzycowa często prowadzi do rozwoju stopy cukrzycowej, a w ekstremalnych przypadkach do utraty kończyny w wyniku amputacji.

Prawidłowo prowadzone leczenie i zachowanie odpowiednio ułożonej diety oraz stosowanie się do zasad zdrowego trybu życia chronią przed większością powikłań cukrzycy.

CZYTAJ:  Diabetyk na wakacjach

Źródła:

  1. Leszek Czupryniak, Zalecenia kliniczne Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę – najważniejsze zmiany na rok 2017, Kraków 2017, tom 5, s. 13-21; mp.pl cukrzyca; https://www.mp.pl/insulinoterapia/wytyczne/164011,zalecenia-kliniczne-ptd-dotyczace-postepowania-u-chorych-na-cukrzyce-najwazniejsze-zmiany-na-rok-2017.
  2. L. Ryden i inni, Cukrzyca i stan przedcukrzycowy a choroby sercowo-naczyniowe, „European Heart Journal” 2013; doi: 10.1093/eurheartj/eht108.
  3. Andrzej Szczeklik, Piotr Gajewski, Interna Szczeklika. Podręcznik chorób wewnętrznych 2012, Kraków 2012, s. 1322-1325.
  4. Agnieszka Szypowska i inni, Mam cukrzycę typu 1. Poradnik dla pacjenta i jego rodziny, Warszawa 2015, edycja 3.
  5. Zespół Diabetologia Praktyczna, Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2018. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego. „Diabetologia Praktyczna” 4(1), 1-94; https://journals.viamedica.pl/diabetologia_praktyczna/article/view/57129/42992.

Dołącz do facebookowej grupy zdrowych diabetyków i razem porozmawiajmy o cukrzycy ↷
KLIKNIJ